(Website Văn phòng) – UBND TP.Hồ Chí Minh vừa ban hành báo cáo thực hiện Pháp lệnh Dân số liên quan đến phụ nữ, trẻ em giai đoạn từ năm 2021 đến tháng 6 năm 2025.
Trong thời gian qua, Thành phố Hồ Chí Minh với sự nỗ lực của cả hệ thống chính trị và sự ủng hộ của các tầng lớp nhân dân, công tác dân số đã đạt được những thành tựu quan trọng trong việc thực hiện chính sách dân số nói chung và vấn đề mức sinh thấp nói riêng. Nhiều biện pháp được phối hợp đồng bộ với các ban ngành, đoàn thể chức năng, từ đó đã huy động được nhiều nguồn lực tham gia trong nỗ lực giải quyết tình trạng mức sinh thấp để triển khai hiệu quả công tác dân số.
Công tác Truyền thông - Giáo dục được thực hiện thường xuyên và liên tục, các sở, ban ngành, các tổ chức chính trị - xã hội, các cơ quan thông tin đại chúng phối hợp tổ chức thực hiện triển khai áp dụng các mô hình truyền thông mới, các cách làm hay, sáng tạo nhằm nâng cao nhận thức của người dân.
Cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức tích cực tham gia thực hiện các chương trình, đề án về dân số; đội ngũ cán bộ, cộng tác viên dân số từ thành phố đến cơ sở nhiệt tình, có trách nhiệm, nỗ lực kiên trì thực hiện công tác truyền thông thay đổi hành vi, góp phần tác động trực tiếp đến nhận thức của người dân và từ đó điều chỉnh hành vi theo hướng tích cực, từng bước cải thiện mức sinh và tiến đến mức sinh thay thế.
Trong những năm qua, ngành dân số phối hợp với Hội Liên hiệp Phụ nữ Thành phố và các cấp Hội đã tổ chức lồng ghép nhiều hoạt động trong các đợt cao điểm của ngành và đồng loạt thực hiện chủ đề “An toàn cho phụ nữ và trẻ em” đã góp phần nâng cao trách nhiệm của xã hội và gia đình chung tay xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh. Nhiều mô hình đã phát huy sự phối hợp hành động giữa các cơ quan và dựa vào cộng đồng, như: “Ngôi nhà Bình yên”, “Tham vấn học đường”, “Làng quê an toàn”, “Tuyến phố an toàn”, “Xe buýt an toàn”, “Địa chỉ tin cậy ở cộng đồng”… Các Chiến dịch truyền thông phòng chống mua bán người, Tháng hành động vì bình đẳng giới và phòng chống bạo lực trên cơ sở giới đã thu hút được đông đảo nhân dân và nam giới tham gia nhằm phát huy vai trò của nam giới tiên phong trong phòng ngừa, ứng phó bạo lực với phụ nữ và trẻ em. Thông qua hoạt động, tạo điều kiện để nam giới và cộng đồng nâng cao năng lực tham gia phòng ngừa, giảm thiểu các hành vi bạo lực trên cơ sở giới, góp phần kiến tạo môi trường sống an toàn và thân thiện cho tất cả mọi người, trong đó có phụ nữ và trẻ em.
Dù vậy nhưng TP.Hồ Chí Minh vẫn còn đối mặt với nhiều khó khăn và thách thức. Mặc dù Thành phố đã nỗ lực, với nhiều giải pháp nhằm cải thiện được mức sinh hợp lý, tuy nhiên vẫn chưa mang lại kết quả cao. Năm 2024, tổng tỷ suất sinh của Thành phố là 1,39 con/phụ nữ (thấp hơn rất nhiều so với mức sinh thay thế) và đang xếp trong nhóm 21 tỉnh, thành phố có mức sinh thấp.
Tỷ số giới tính khi sinh của Thành phố được kiểm soát ở mức hợp lý nhưng thiếu bền vững và có xu hướng tăng trong thời gian tới. Do đó, cần sự quan tâm của các cấp Đảng, chính quyền và các ban, ngành, đoàn thể tăng cường các giải pháp nhằm kiểm soát tốt tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh trong thời gian tới, đặc biệt ở các quận, huyện có tỷ số giới tính khi sinh cao và các quận có tỷ số giới tính khi sinh thấp.
TP đề ra một số nhiệm vụ, giải pháp trong thời gian tới để đảm bảo thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp của Chương trình đến năm 2030 như sau:
Tiếp tục triển khai thực hiện có hiệu quả Quyết định số 588/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình Điều chỉnh mức sinh phù hợp các vùng, đối tượng đến năm 2030. Cũng như thống nhất nhận thức, quán triệt sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy Đảng, chính quyền trong việc nỗ lực giải quyết tình trạng mức sinh thấp và thực hiện cuộc vận động “Mỗi cặp vợ chồng sinh đủ hai con, nuôi dạy con tốt, xây dựng gia đình tiến bộ, hạnh phúc”.
Đẩy mạnh chuyển tải thông điệp truyền thông, nội dung tuyên truyền, vận động về giải quyết vấn đề mức sinh thấp nhằm tác động đến nhận thức của người dân, góp phần điều chỉnh, ứng phó với mức sinh hiện đang giảm sâu của Thành phố; Đổi mới toàn diện nội dung, chương trình, phương pháp giáo dục về dân số, sức khỏe sinh sản trong và ngoài nhà trường phù hợp với từng cấp học, lứa tuổi trong hệ thống giáo dục.
Đảm bảo cung cấp đầy đủ các dịch vụ chăm sóc sức khỏe trước khi kết hôn, sức khỏe sinh sản, kế hoạch hóa gia đình tới mọi người dân đảm bảo công bằng, bình đẳng trong tiếp cận, sử dụng dịch vụ, không phân biệt giới, người đã kết hôn, người chưa kết hôn.
Xây dựng nội dung đào tạo, tập huấn về điều chỉnh mức sinh lồng ghép vào chương trình đào tạo, tập huấn cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp; chú trọng đào tạo đội ngũ chuyên gia trong lĩnh vực dân số, nhân khẩu học thông qua hệ thống đào tạo trong và ngoài nước.
Nghiên cứu, thực hiện nhiệm vụ khoa học công nghệ về quy mô dân số, mức sinh trong mối quan hệ qua lại với phát triển kinh tế - xã hội; Các nghiên cứu tác nghiệp về những giải pháp, can thiệp nhằm điều chỉnh mức sinh phù hợp cho từng giai đoạn của Thành phố.
Minh Dung.